آیا درباره موضوعات سیاسی میتوان پیشگویی کرد؟

همه ماموقع رانندگی در جاده های بین شهری و مسیرهای طولانی ناخودآگاه چشم مان به عقربه یا نشاندهنده مقدار بنزین اتومبیل تان می افتد تا ببینیم اگر مقدار بنزین کم است در اولین پکپ بنزین آنرا دوباره پر کنیم.

همه ما بطور ناخودآگاه میدانیم که اتومبیلی که بنزین اش ته کشید بزودی متوقف خواهد شد. ممکن است ما آدم کله شقی باشیم و به توصیه بغل دستی مان توجه نکنیم که میگوید اگر بنزین نزنیم حتما تا چند کیلومتر آنطرفتر اتومبیل خاموش میشود و باعث گرفتاری مسافرین اتومبیل میشود.

این را پیشگویی نمیگویند بلکه این پدیده منطقی را پیش بینی می نامند.

فرق پیش بینی با پیشگویی این است که اولی برپایه یک قاعده و فرمول تجربی مسلم اتکا دارد ولی دومی یعنی پیشگویی بر پایه خرافه و پندارهای غیرعلمی.

بعنوان مثال دیگر، یک پزشک وقتی می بیند که مثلا قند خون و یا کلسترول شما از حدی بالاتر میرود پیش بینی میکند که اگر این وضعیت ادامه یابد خطر سکته قلبی و یا مرگ شما حتمی است. چرا؟ چون بر اثر تجربه هزاران و شاید میلیونها مورد مشابه این قاعده کلی را به پزشک آموخته است که بتواند براحتی چنین پیامد ناگواری را پیش بینی کند.

بنابر این پیشگویی حتی توسط نوسترآداموس یا فلان پیامبر و یا فلان عارف و یا مرتاض همگی از سنخ پندارهای غیر علمی و غیر قابل اتکا هستند. شاید بارها دیده اید که بعد از هر اتفاق بزرگ، عده ای پیدا میشوند و میگویند فلان فیلم و یا حتی سریال سیمپسون ها این واقعه را چند سال پیش پیشگویی کرده بود.

این حرفها همه مزخرف است. هالیوود هزاران هزار فیلم و سریال ساخته که پیشگویی 99 درصد آنها غلط درآمده و بطور اتفاقی یک فیلم با حوادث امروزه ما تطبیق می کند و لذا نمیتواند مبنای پذیرش و باور ما قرار بگیرد.

همینطور پیش بینی هایی که در روایات و احادیث امده همه از این دسته هستند. همه اش مزخرف و همه غیر منطقی و غیر علمی اند. از  خروج خر دجال بگیر تا ظهور امام زمان و سید خراسانی و غیره. همه اش چرت و پرت و غیر قابل اثبات.

اما آیا میتوان درباره مسائل سیاسی پیش بینی کرد؟

پاسخ این است که بله میتوان اما موضوعات اجتماعی و سیاسی مثل آمپر بنزین ماشین شما نیستند که براحتی بتوان پیامدهای آنرا پیش بینی کرد. موضوعات سیاسی و اجتماعی تک پارامتری نیستند بلکه به صدها عامل و پارامتر آشکار و نهان وابسته اند.

مثلا ممکن است بتوان بطور کلی پیش بینی کرد که حکومتی که مبتنی بر استبداد و فاشیسم مذهبی بنا شده عاقبتی جز سرنگونی ندارد زیرا که بطور تجربی دهها و صدها نمونه آنرا در تاریخ و یا دوران معاصر دیده ایم اما بطور قطع نمیتوان بطور دقیق پیش بینی کرد که این وضعیت تا کجا و تا کی میتواند ادامه پیدا کند.

بنابر این همیشه در تحلیل موضوعات سیاسی باید مراقب باشیم که به مسائل تک بعدی نگاه نکنیم و از پیش بینی های غیر علمی پرهیز کنیم. یک تحلیل گر خوب کسی است که همه احتمالات پیش روی را بتواند برای مخاطبش به تصویر بکشد و نتیجه اش را به زمان بسپارد.

به اشتراک بگذارید:
0 0 رای
ارزیابی این پست
2 نظر
قدیمی ترین
تازه ترین پر رای ترین
بازخوردهای درون متنی
همه نظرها